Ayrıca soruşturmanın gizliliği, dosyadaki kısıtlama kararı veya vatandaş erişimine kapalı evraklar nedeniyle yakalama emri UYAP Vatandaş Portalı'nda görünmeyebilir.

Yakalama kararı bulunduğu düşünülüyorsa öncelikle kararın hangi dosyadan verildiği ve niteliği belirlenmelidir. Karar yalnızca ifade alınmasına, hâkim veya mahkeme önünde savunma yapılmasına, tutuklama talebinin değerlendirilmesine ya da kesinleşmiş hapis cezasının infazına yönelik olabilir. Bu ihtimallerin hukuki sonuçları birbirinden farklıdır.

Hakkında yakalama emri bulunan kişinin kolluk görevlilerinden kaçması, yanlış kimlik bilgisi vermesi veya saklanması yerine dosyanın incelenmesi ve gerekiyorsa kontrollü şekilde ifade işlemlerinin tamamlanması değerlendirilmelidir.

Yakalama Kararı Nedir?

Uygulamada yaygın biçimde "yakalama kararı" olarak adlandırılan işlemin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'ndaki karşılığı çoğunlukla "yakalama emri"dir.

Yakalama emri; soruşturma, kovuşturma veya infaz aşamasında kendisine ulaşılamayan ya da yapılan çağrıya uymayan belirli bir kişinin yakalanarak yetkili adli makam önüne çıkarılmasını sağlayan karardır.

Yakalama emrinin temel amacı kişiye doğrudan ceza vermek değildir. Amaç, şüpheli veya sanığın adli makam önünde hazır bulunmasını, ifadesinin ya da savunmasının alınmasını, tutuklama talebinin değerlendirilmesini veya kesinleşmiş cezanın infaz edilmesini sağlamaktır.

Yakalama kararı ile yakalama işlemi aynı şey midir?

Yakalama kararı ile yakalama işlemi aynı kavram değildir. Yakalama, kişinin özgürlüğünün geçici olarak kısıtlanması ve kolluk tarafından kontrol altına alınmasıdır. Yakalama emri ise belirli kişinin yakalanması için hâkim veya mahkeme tarafından düzenlenen karardır.

Suçüstü hâli veya gecikmesinde sakınca bulunan bazı durumlarda önceden verilmiş bir yakalama emri olmadan da kişi yakalanabilir. Bu nedenle her yakalama işleminin öncesinde mutlaka mahkemece düzenlenmiş bir yakalama kararı bulunması gerekmez.

Yakalama kararı tutuklama kararı mıdır?

Yakalama kararı ile tutuklama kararı aynı değildir. Yakalama, kişinin geçici olarak kontrol altına alınmasını ve yetkili makam önüne çıkarılmasını sağlar. Tutuklama ise ancak hâkim veya mahkeme tarafından, kanunda öngörülen şartların bulunması hâlinde uygulanabilir.

Bu nedenle yakalama kararı bulunan bir kişi yakalandığında mutlaka tutuklanmaz. Kişinin ifadesi veya savunması alındıktan sonra:

karar verilebilir. Sonuç, yakalama emrinin hangi amaçla ve hangi dosya kapsamında düzenlendiğine bağlıdır.

Yakalama Kararı Neden Çıkar?

Yakalama kararı soruşturma, kovuşturma veya kesinleşmiş cezanın infazı aşamasında farklı nedenlerle çıkarılabilir.

Soruşturma aşamasında yakalama kararı

Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 98. maddesine göre soruşturma aşamasında çağrı üzerine gelmeyen veya kendisine çağrı yapılamayan şüpheli hakkında, Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hâkimi tarafından yakalama emri düzenlenebilir.

Örneğin şüphelinin adresinde bulunamaması, yapılan çağrıya rağmen ifade vermeye gelmemesi veya kendisine tebligat yapılamaması yakalama emri verilmesini gündeme getirebilir. Bununla birlikte, her ifadeye gelmeme durumunda otomatik olarak yakalama kararı çıkacağı söylenemez. Dosyanın niteliği ve ilgili makamın değerlendirmesi önemlidir.

Kovuşturma aşamasında yakalama kararı

Ceza davası açıldıktan sonra mahkemenin çağrısına rağmen duruşmaya gelmeyen veya kaçak durumda bulunan sanık hakkında hâkim ya da mahkeme tarafından yakalama emri düzenlenebilir. Kovuşturma aşamasında mahkeme, yakalama emrini kendiliğinden düzenleyebileceği gibi Cumhuriyet savcısının talebi üzerine de karar verebilir.

İfade veya savunma alınmasına yönelik yakalama kararı

Bazı yakalama kararları yalnızca şüphelinin ifadesinin veya sanığın savunmasının alınması amacıyla çıkarılır. Bu tür kararlarda kişi yakalandıktan ve gerekli beyan işlemi tamamlandıktan sonra serbest bırakılabilir. Bu nedenle yalnızca "hakkınızda yakalama kararı var" bilgisinden hareketle tutuklanacağınız veya cezaevine gönderileceğiniz sonucuna varılamaz.

Tutuklamaya yönelik yakalama kararı

Tutuklama şartlarının bulunduğu değerlendirilen ancak kendisine ulaşılamayan kişi hakkında, yakalandığında tutuklama talebiyle yetkili hâkim veya mahkeme önüne çıkarılması amacıyla tutuklamaya yönelik yakalama emri düzenlenebilir.

Böyle bir karar bulunması da kişinin otomatik olarak tutuklanacağı anlamına gelmez. Tutuklama kararı verilebilmesi için kuvvetli suç şüphesini gösteren somut delillerin ve kanunda belirtilen bir tutuklama nedeninin bulunması gerekir. Ayrıca tutuklamanın ölçülü olup olmadığı da değerlendirilmelidir.

Kesinleşmiş hapis cezası nedeniyle yakalama

Ceza mahkûmiyetinin kesinleşmesinden sonra kişinin cezasının infaz edilmesi amacıyla yakalama emri çıkarılabilir. Bu durumda işlem artık yalnızca ifade alınmasına değil, kesinleşmiş mahkeme hükmünün yerine getirilmesine yöneliktir.

Kesinleşmiş ceza nedeniyle çıkarılan yakalama emrinde kişinin cezaevine gönderilip gönderilmeyeceği; cezanın miktarı, infaz şekli, müddetname, koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik hükümlerine göre değerlendirilir.

Adli kontrol yükümlülüğüne uyulmaması

Adli kontrol altındaki kişinin imza yükümlülüğüne, yurt dışına çıkış yasağına veya mahkemenin belirlediği diğer yükümlülüklere uymaması hâlinde zorla getirme, yakalama ya da koşulları varsa tutuklama gündeme gelebilir.

Yakalama Kararını Kim Verir?

Yakalama kararını verecek makam, dosyanın bulunduğu aşamaya göre değişir.

Soruşturma aşamasında yakalama kararını kim verir?

Soruşturma aşamasında Cumhuriyet savcısı, çağrı üzerine gelmeyen veya çağrı yapılamayan şüpheli hakkında yakalama emri düzenlenmesini sulh ceza hâkiminden ister. Yakalama emrini düzenleyen makam sulh ceza hâkimidir. Cumhuriyet savcısının talepte bulunması ile hâkimin yakalama emri düzenlemesi birbirinden farklı işlemlerdir.

Kovuşturma aşamasında yakalama kararını kim verir?

Dava açıldıktan sonra kaçak olan veya mahkemenin çağrısına rağmen gelmeyen sanık hakkında yakalama emri, davaya bakan hâkim veya mahkeme tarafından düzenlenebilir. Mahkeme bunu Cumhuriyet savcısının istemi üzerine veya gerekli görürse kendiliğinden yapabilir.

Polis veya jandarma yakalama kararı verebilir mi?

Polis ve jandarma mahkeme adına yakalama emri düzenlemez. Kolluk görevlileri, hâkim veya mahkeme tarafından daha önce düzenlenen yakalama emrini yerine getirir. Ancak suçüstü gibi kanunda gösterilen durumlarda kolluk, önceden verilmiş bir yakalama emri bulunmasa da yakalama işlemi gerçekleştirebilir.

Hakkımda Yakalama Kararı Var mı, Nasıl Öğrenebilirim?

Hakkında yakalama kararı bulunduğundan şüphelenen kişinin kullanabileceği birkaç yöntem vardır. Ancak bu yöntemlerin hiçbiri her dosya bakımından aynı kesinliği sağlamaz.

Yakalama kararı e-Devlet'te görünür mü?

e-Devlet'te bütün yakalama kararlarını doğrudan ve kesin olarak gösteren "Hakkımda Yakalama Kararı Var mı?" isimli bağımsız bir hizmet bulunmamaktadır.

Kişi, e-Devlet üzerinden Adalet Bakanlığının "Dava Dosyası Sorgulama" hizmetine girerek tarafı olduğu bazı dava dosyalarını görebilir. UYAP Vatandaş Portalı üzerinden erişime açık dosya ve evraklar da incelenebilir.

Bununla birlikte:

Bu nedenle e-Devlet veya UYAP Vatandaş Portalı'nda yakalama kararı görülmemesi, kişi hakkında yakalama emri bulunmadığını kesin olarak kanıtlamaz.

UYAP Vatandaş Portalı'ndan yakalama kararı öğrenilebilir mi?

UYAP Vatandaş Portalı'nda kişinin tarafı olduğu dava dosyaları, duruşma bilgileri ve erişime açılmış evraklar incelenebilir. Yakalama emri dosya evraklarında erişime açıksa görülebilir. Ancak soruşturma dosyaları ve erişimi kısıtlanmış kararlar nedeniyle UYAP Vatandaş Portalı tek başına kesin bir yakalama kararı sorgulama yöntemi değildir.

Savcılıktan yakalama kararı öğrenilebilir mi?

Dosya numarası veya dosyanın bulunduğu adliye biliniyorsa ilgili Cumhuriyet Başsavcılığından bilgi talep edilebilir. Fakat soruşturmanın gizliliği, dosyadaki kısıtlama kararı ve başvuran kişinin dosyadaki sıfatı nedeniyle verilecek bilgi sınırlı olabilir.

Kişinin yalnızca bilgi almak amacıyla doğrudan kolluk birimine gitmesi durumunda yapılan kimlik sorgusunda aktif yakalama kaydı çıkarsa karar uygulanabilir. Bu sebeple ilgili kişinin avukatının, müvekkilinin yakalama kararı olup olmadığını öğrenmesi daha doğrudur.

Avukat aracılığıyla yakalama kararı nasıl öğrenilir?

Ceza avukatı, UYAP Avukat Portalı ve ilgili savcılık veya mahkeme dosyası üzerinden kararın varlığını ve niteliğini araştırabilir. Yapılacak incelemede şu hususlar belirlenebilir:

Özellikle soruşturma dosyalarında vatandaşın göremediği belgeler bulunabileceğinden, avukat aracılığıyla dosya incelemesi daha güvenilir sonuç verir.

Yakalama Kararı Nerelerde Görülür?

Aktif yakalama emri, kolluk kuvvetlerinin kullandığı adli sistemlerde görülebilir. Kişinin polis veya jandarma tarafından kimlik sorgusuna tabi tutulması durumunda yakalama kaydı tespit edilebilir. Kişi aşağıdaki yer veya işlemler sırasında yakalanabilir:

Yakalama emrinin uygulanabilmesi yalnızca kişinin ikamet adresinde bulunmasına bağlı değildir.

Yakalama kararı olan kişi bankaya gidebilir mi?

Banka çalışanlarının kolluk kuvvetlerinin kullandığı bütün adli yakalama kayıtlarını doğrudan gördüğü şeklinde genel bir kabul doğru değildir. Bu nedenle banka işlemi yapılması her durumda otomatik yakalama anlamına gelmez. Bununla birlikte kişinin bankaya gitmesi, yakalama kararının uygulanmasına karşı güvence sağlamaz.

Yakalama kararı noterde çıkar mı?

Noterlerin kolluk sistemindeki bütün yakalama kayıtlarını doğrudan en yakın kolluk merkezine bildirir. Bu sebeple, hakkında yakalama kararı olan kişi notere gidip kimlik ibraz ederse; en yakın karakoldan polisler gelip ilgili kişiyi gözaltına alır.

Yakalama kararı hastanede çıkar mı?

Hastaneye başvurulması tek başına yakalama kararının kolluk kuvvetlerine bildirilmesine neden olur. Aynı noterdeki gibi, hastanede de hastane polisine bildirim yapılır. Yakalanma endişesi yaşayan kişinin acil sağlık hizmetine başvurmaktan kaçınması doğru değildir. Yaşam ve sağlık hakkı önceliklidir.

Yakalama kararı havalimanında görünür mü?

Havalimanı ve sınır kapılarındaki kimlik veya pasaport kontrollerinde aktif yakalama kaydı görülür. Yakalama emri ile yurt dışına çıkış yasağı farklı tedbirlerdir. Ancak hakkında yakalama emri bulunan kişi, ayrıca yurt dışına çıkış yasağı bulunmasa bile sınır kapısında yakalanabilir.

Yakalama Kararı Çıkınca Ne Olur?

Hakkında yakalama emri bulunan kişi kolluk tarafından tespit edildiğinde yakalama işlemi uygulanır. Kişinin kimliği doğrulanır, yakalama kaydının geçerliliği ve kararın hangi makam tarafından verildiği kontrol edilir. Yakalanan kişiye yakalama nedeni, hakkındaki iddia ve kanuni hakları anlayabileceği biçimde bildirilmelidir.

Yakalanan kişi nereye götürülür?

Kişi, yakalama emrinin içeriğine göre:

götürülebilir. Kişinin hangi makama çıkarılacağı, yakalama emrinin amacı ve dosyanın bulunduğu aşamaya göre belirlenir.

Başka şehirde yakalanan kişi ne olur?

Yakalama emri üzerine yakalanan kişi yetkili hâkim veya mahkeme önüne en geç 24 saat içinde çıkarılamıyorsa aynı süre içinde en yakın sulh ceza hâkimliği önüne çıkarılır. Yetkili hâkim veya mahkeme ile Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi kullanılarak bağlantı kurulması ve kişinin işlemlerinin gerçekleştirilmesi mümkündür. Kanundaki 24 saatlik sürenin hesabında en yakın hâkim veya mahkemeye gönderilme için zorunlu olan yol süresi ayrıca değerlendirilir.

Yakalanan kişi hemen tutuklanır mı?

Hayır. Yakalama emri kişinin mutlaka tutuklanacağı anlamına gelmez. İfade veya savunma alınmasına yönelik bir karar varsa işlem tamamlandıktan sonra kişi serbest bırakılabilir. Tutuklamaya yönelik yakalama emri varsa hâkim, tutuklama şartlarını ayrıca değerlendirir. Kesinleşmiş hapis cezası nedeniyle yakalama yapılmışsa infaz hükümlerine göre işlem gerçekleştirilir.

Yakalanan Kişinin Hakları Nelerdir?

Yakalama kararı bulunan kişi, yakalandığı andan itibaren kanunda düzenlenen temel haklardan yararlanır.

Yakalama sebebini öğrenme hakkı

Kişiye hangi nedenle yakalandığı ve hakkında hangi iddianın bulunduğu bildirilmelidir. Yabancı kişi bakımından bu bilgilendirme anlayabileceği dilde yapılmalıdır.

Susma hakkı

Şüpheli veya sanık, kimlik bilgileri dışında kendisini suçlayabilecek sorulara cevap vermek zorunda değildir. Susma hakkının kullanılması tek başına suçluluk göstergesi olarak değerlendirilemez.

Avukat yardımından yararlanma hakkı

Yakalanan kişi, ifade ve sorgu işlemleri sırasında müdafi yardımından yararlanabilir. Kişinin avukat seçme imkânı yoksa ve kanundaki koşullar bulunuyorsa baro tarafından müdafi görevlendirilebilir. Kişi, dosyanın içeriğini ve hakkındaki iddiaları öğrenmeden ayrıntılı ifade vermek yerine avukatıyla görüşme hakkını kullanabilir.

Yakınlarına haber verilmesini isteme hakkı

Yakalanan kişinin durumu, kanundaki koşullara uygun olarak belirlediği yakınına veya ilgili kişiye bildirilmelidir.

Sağlık kontrolünden geçirilme hakkı

Yakalama ve gözaltı işlemleri sırasında kişinin sağlık durumu doktor raporuyla tespit edilir. Kötü muamele, yaralanma veya sağlık sorunu bulunması hâlinde bunun doktor raporunda açıkça gösterilmesi önemlidir.

Tercüman yardımından yararlanma hakkı

Türkçe bilmeyen veya kendisini yeterli şekilde ifade edemeyen kişi, ücretsiz tercüman yardımından yararlanabilir. Tercüman bulunmadan kişinin anlamadığı dilde tutanak imzalaması istenmemelidir.

Tutanakları okuyarak imzalama hakkı

Yakalama, ifade ve diğer işlem tutanakları dikkatle okunmalıdır. Tutanakta yanlış veya eksik bilgi bulunuyorsa düzeltilmesi talep edilmelidir. Kişi, içeriğini anlamadığı veya iradesini doğru yansıtmayan bir tutanağı imzalamaya zorlanamaz.

Yakalama Kararı Nedeniyle Polis Eve Gelir mi?

Polis veya jandarma, yakalama emrini yerine getirmek amacıyla kişinin kayıtlı adresine, işyerine veya bulunabileceği başka yerlere gidebilir. Ancak her yakalama kararında kolluğun mutlaka önce kişinin evine geleceği söylenemez. Kişi kimlik kontrolü sırasında, trafikte, havalimanında, adliyede veya başka bir yerde de yakalanabilir.

Yakalama kararı kolluğa eve girme yetkisi verir mi?

Yakalama emri ile konutta arama kararı farklı koruma tedbirleridir. Bir kişi hakkında yakalama emri bulunması, kolluğun her durumda ve sınırsız biçimde konuta girerek arama yapabileceği anlamına gelmez.

Konutta arama yapılabilmesi için kural olarak Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 116 ve devamındaki şartların sağlanması ve yetkili makam tarafından arama kararı veya yazılı arama emri verilmesi gerekir. Bununla birlikte suçüstü, kesintisiz takip, yardım çağrısı veya kişinin hayatını ve beden bütünlüğünü korumayı gerektiren acil durumlar gibi kanunda kabul edilen hâllerde farklı değerlendirme yapılabilir.

Yakalama kararı olan kişinin evi aranabilir mi?

Yakalama emrinin yanında usulüne uygun bir arama kararı veya yazılı emir bulunuyorsa konutta arama yapılabilir. Aramanın hangi kişi, yer ve amaçla yapılacağı kararda belirtilmelidir. Arama sırasında düzenlenen tutanağın bir örneği istenmeli; el konulan eşya varsa bunların tutanakta ayrı ayrı gösterilip gösterilmediği kontrol edilmelidir.

Yakalama Kararı Olan Kişi Ne Yapmalı?

Hakkında yakalama emri bulunduğunu öğrenen kişinin öncelikle kararın içeriğini ve dosyanın hangi aşamada olduğunu belirlemesi gerekir. Şu hususlar araştırılmalıdır:

Kontrollü teslim değerlendirilebilir mi?

Dosyanın niteliğine göre avukat aracılığıyla ilgili savcılık veya mahkemeyle iletişim kurularak kişinin uygun zamanda doğrudan adliyeye gitmesi ve ifade ya da savunma işlemlerini tamamlaması değerlendirilebilir.

Kişinin kendiliğinden teslim olması, sabit ikametgâhının bulunması ve işlemlere katılma iradesi kaçma şüphesinin değerlendirilmesinde dikkate alınabilir. Ancak kontrollü teslimin kişinin mutlaka serbest bırakılacağını veya tutuklanmayacağını garanti ettiği söylenemez.

İfade vermeden önce ne yapılmalıdır?

İfade öncesinde mümkünse dosya incelenmeli, isnat edilen suç ve deliller belirlenmeli, kişinin susma hakkını kullanıp kullanmayacağı ve hangi belgelerin sunulacağı değerlendirilmelidir. Dosya bilinmeden yapılan çelişkili veya eksik açıklamalar sonraki savunmayı güçleştirebilir. Bu nedenle ifade sürecinde müdafi yardımından yararlanılması önemlidir.

Yakalama Kararı Olan Kişi Kaçarsa Ne Olur?

Kaçmak veya saklanmak yakalama kararını ortadan kaldırmaz. Karar kaldırılmadığı, yerine getirilmediği veya hukuki dayanağı sona ermediği sürece kolluk sisteminde aktif kalabilir. Kişinin uzun süre saklanması, adresini gizlemesi veya adli işlemlere bilinçli olarak katılmaması, tutuklama değerlendirmesinde kaçma şüphesini güçlendiren bir olgu olarak dikkate alınabilir.

Yakalama sırasında kolluğa karşı cebir veya tehdit kullanılması, görevi yaptırmamak için direnme suçunu gündeme getirebilir. Başkasına ait kimliğin kullanılması, yanlış kimlik bilgisi verilmesi veya sahte belge ibraz edilmesi de ayrıca cezai sorumluluk doğurabilir.

Yakalama Kararı Nasıl Kaldırılır?

Yakalama kararının kaldırılması için izlenecek yol, kararın türüne ve çıkarılma nedenine göre değişir.

İfade veya savunma verilmesi

Karar yalnızca ifade veya savunmanın alınması amacıyla çıkarılmışsa kişinin yetkili merci önünde gerekli işlemi tamamlamasıyla yakalama emrinin amacı ortadan kalkabilir. Ancak ifade verildikten sonra kararın sistemden kaldırılıp kaldırılmadığı ayrıca kontrol edilmelidir.

Kararın geri alınmasının talep edilmesi

Yakalama emrini veren hâkim veya mahkemeden, kararın verilme nedenlerinin ortadan kalktığı gerekçesiyle yakalama emrinin kaldırılması istenebilir. Talepte şu hususlar kullanılabilir: tebligatın usulsüz olması, kişinin çağrıdan haberdar olmaması, sabit ikametgâh ve düzenli iş sahibi olması, kendiliğinden ifade veya savunma vermeye hazır olması, sağlık veya başka bir mazeretin bulunması, dosyanın kapanmış olması veya tedbirin artık ölçülü olmaması.

Yakalama kararına itiraz

Yakalama emrine karşı başvurulabilecek kanun yolu, kararın hangi makam tarafından ve hangi aşamada verildiğine göre değerlendirilmelidir. Hâkim kararlarına karşı CMK'nın itiraz hükümleri gündeme gelebilir.

Yakalama kararı kendiliğinden düşer mi?

Sadece zaman geçmesi, yakalama emrini her durumda kendiliğinden sona erdirmez. Karar; yerine getirilince, kararı veren makam tarafından kaldırılınca, ifade/savunma tamamlanınca, dosya hakkında nihai karar verilince veya zamanaşımı gibi bir neden ortaya çıkınca sona erebilir.

Yakalama Kararı Kaç Günde Çıkar?

Yakalama kararının çıkarılması için her dosyada geçerli sabit bir süre yoktur. Soruşturma aşamasında kişinin çağrılması, tebligatın sonucu, savcının talepte bulunması ve sulh ceza hâkiminin değerlendirmesi süreyi etkiler.

Yakalama Kararı Zamanaşımını Keser mi?

Türk Ceza Kanunu'nun 67. maddesinde dava zamanaşımını kesen nedenler sınırlı olarak düzenlenmiştir. Salt yakalama emrinin çıkarılması her durumda dava zamanaşımını kesen bir işlem olarak kabul edilemez. Şüpheli veya sanığın ifadesinin alınması, sorguya çekilmesi, tutuklanması, iddianame düzenlenmesi ve mahkûmiyet kararı verilmesi gibi işlemlerin zamanaşımına etkisi ayrıca değerlendirilir.

Yakalama Kararı Adli Sicile İşler mi?

Yakalama kararı tek başına mahkûmiyet hükmü değildir. Bu nedenle kişinin e-Devlet'ten aldığı adli sicil belgesine bir sabıka kaydı olarak işlenmez. Ancak yakalama emri UYAP ve kolluk sistemlerinde uygulanmak üzere kayıtlı olabilir. Bu kayıt ile adli sicil kaydı aynı şey değildir.

Borçtan Dolayı Yakalama Kararı Çıkar mı?

Sıradan bir banka, kredi kartı, kira veya sözleşme borcunun ödenmemesi nedeniyle ceza soruşturmasındaki anlamıyla doğrudan yakalama kararı çıkarılmaz. Alacaklı, borcun tahsili için icra takibi, haciz ve diğer cebri icra yollarına başvurabilir. Ancak borç ilişkisiyle bağlantılı ayrı bir ceza veya icra ceza dosyası (nafaka ihlali, ödeme taahhüdü ihlali, dolandırıcılık iddiası, karşılıksız çek) bulunuyorsa farklı sonuçlar doğabilir.

Araç Yakalama Kararı ile Ceza Yakalama Kararı Aynı mıdır?

Ceza muhakemesindeki yakalama kararı kişi hakkında uygulanır. İcra dosyasında kullanılan "araç yakalama" ise hacizli aracın bulunarak fiilen ele geçirilmesi ve muhafaza altına alınmasıyla ilgilidir. Araç hakkında yakalama kaydı bulunması, araç sahibinin ceza soruşturması kapsamında yakalanacağı anlamına gelmez.

Yakalama, Zorla Getirme, Gözaltı ve Tutuklama Arasındaki Fark

TedbirTanımKim Karar Verir
YakalamaKişinin geçici olarak kontrol altına alınması; önceden düzenlenmiş emre dayanabileceği gibi suçüstü hâllerinde karar olmadan da yapılabilirYakalama emri hâkim/mahkeme; suçüstünde kolluk
Zorla GetirmeKişinin ifade, sorgu veya duruşma için hazır bulundurulması; işlem sonrası serbest bırakılabilirSavcı veya mahkeme
GözaltıYakalanan kişinin soruşturmanın tamamlanması amacıyla kanuni süre içinde tutulmasıCumhuriyet savcısı
TutuklamaKuvvetli suç şüphesi ve tutuklama nedeninin bulunmasını gerektiren geçici koruma tedbiriHâkim veya mahkeme

Bu kavramlar birbirinin yerine kullanılmamalıdır. Hakkında yakalama emri bulunan kişinin mutlaka gözaltına alınacağı veya tutuklanacağı söylenemez.

Yakalama İşlemi Hukuka Aykırıysa Ne Yapılabilir?

Yakalama işleminin kanuni şartlara aykırı olduğu düşünülüyorsa sulh ceza hâkimliğine başvuru ve diğer hukuki yollar değerlendirilebilir. Yakalama, gözaltı veya gözaltı süresinin uzatılmasına karşı şüpheli, müdafi, kanuni temsilci, eş veya belirli yakınlar tarafından itiraz edilmesi mümkündür.

Hukuka aykırı olarak yakalanan veya tutuklanan kişiler, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 141 ve devamındaki koşulların oluşması hâlinde maddi ve manevi tazminat talep edebilir. Kötü muamele, yaralanma veya orantısız güç kullanımı iddiası varsa hekim raporu alınmalı, yaralanmalar kayda geçirilmeli, kamera kayıtları korunmalı ve gerekirse suç duyurusunda bulunulmalıdır.

Yakalama Kararı Bulunan Yabancılar Bakımından Sonuçlar

Yabancı uyruklu kişi hakkında yakalama emri bulunması, ceza muhakemesi sürecinin yanında yabancılar hukuku bakımından da sonuç doğurabilir. Ancak yakalama emri tek başına otomatik olarak ikamet izninin iptal edileceği veya yabancının sınır dışı edileceği anlamına gelmez. Göç idaresi tarafından yapılacak değerlendirmede isnat edilen suç, ceza dosyasının aşaması, kamu düzeni/güvenliği bakımından somut risk ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu hükümleri dikkate alınır.

Yakalanan yabancının tercüman hakkı

Türkçe bilmeyen yabancıya, yakalama nedeni ve hakları anlayabileceği dilde bildirilmelidir. İfade ve sorgu işlemlerinde tercüman yardımından yararlanması sağlanmalıdır.

Konsolosluğa haber verilmesi

Yabancı, yakalandığının vatandaşı olduğu ülkenin konsolosluğuna bildirilmesini isteyebilir.

Ceza dosyasından sonra geri gönderme merkezine sevk

Yabancı hakkındaki ceza muhakemesi işlemleri tamamlandıktan sonra ayrıca sınır dışı etme veya idari gözetim kararı bulunuyorsa kişi serbest bırakılmak yerine geri gönderme merkezine sevk edilebilir. Ceza dosyası, sınır dışı kararı ve idari gözetim işlemleri farklı hukuki süreçlerdir.

Sık Sorulan Sorular

Yakalama kararını kim verir?

Soruşturma aşamasında Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hâkimi yakalama emri düzenleyebilir. Kovuşturma aşamasında davaya bakan hâkim veya mahkeme, savcının talebi üzerine ya da kendiliğinden yakalama emri çıkarabilir.

Hakkımda yakalama kararı olup olmadığını nasıl öğrenebilirim?

e-Devlet ve UYAP Vatandaş Portalı üzerinden taraf olduğunuz dosyaları inceleyebilirsiniz. Ancak bütün soruşturma ve yakalama kararları görünmeyebilir. Kesin bilgi için ilgili dosyanın savcılık, mahkeme veya bir ceza avukatı aracılığıyla incelenmesi gerekir.

Yakalama kararı bulunan kişi hemen tutuklanır mı?

Hayır. Yakalama emri ile tutuklama kararı farklıdır. Tutuklama için hâkim tarafından kuvvetli suç şüphesi, tutuklama nedeni ve ölçülülük şartları ayrıca değerlendirilmelidir.

Yakalama kararı adli sicile işler mi?

Hayır. Yakalama kararı tek başına mahkûmiyet değildir ve adli sicil belgesine sabıka kaydı olarak işlenmez.

Yakalanan kişi kaç saat içinde hâkim önüne çıkarılır?

Yakalama emri üzerine yakalanan kişi yetkili hâkim veya mahkeme önüne en geç 24 saat içinde çıkarılamıyorsa aynı süre içinde en yakın sulh ceza hâkimliği önüne çıkarılır. Zorunlu yol süresi bu hesapta ayrıca değerlendirilir.

Sonuç

Yakalama kararı, kişinin mutlaka suçlu olduğu veya yakalandığında kesin olarak tutuklanacağı anlamına gelmez. Kararın sonuçları; hangi makam tarafından verildiğine, soruşturma veya kovuşturmanın aşamasına, kararın ifade almaya mı tutuklama değerlendirmesine mi yönelik olduğuna ve kesinleşmiş bir ceza bulunup bulunmadığına göre değişir.

E-Devlet veya UYAP Vatandaş Portalı'nda kayıt görülmemesi, kişi hakkında yakalama emri bulunmadığını kesin olarak göstermez. Kararın hangi dosyadan verildiği ve hâlen geçerli olup olmadığı dosya üzerinden kontrol edilmelidir.

Hakkında yakalama emri bulunduğunu öğrenen kişinin kaçmak veya saklanmak yerine dosyanın içeriğini inceletmesi, savunmasını hazırlaması ve gerekiyorsa kontrollü teslim seçeneğini değerlendirmesi hukuki haklarının korunması bakımından önem taşır.

Not: Bu makale genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Yakalama kararına ilişkin değerlendirme, somut dosyanın özelliklerine ve güncel mevzuata göre ayrıca yapılmalıdır.

Ceza Hukuku Alanında Hukuki Değerlendirme

Batın Yılmaz Avukatlık Ofisi; yakalama kararının ve ceza dosyasının incelenmesi, ifade ve sorgu işlemleri, kontrollü teslim sürecinin planlanması, tutuklama değerlendirmesi, yakalama kararının kaldırılması ve hukuka aykırı yakalama nedeniyle başvurulabilecek yollar hakkında somut olayın özelliklerine göre hukuki danışmanlık ve avukatlık hizmeti sunmaktadır.

Dosyanız hakkında hukuki değerlendirme

Sorularınızı iletmek için iletişime geçilebilir.

İletişime Geçin